Time for Coons

Fouten in het DNA

Fouten in het DNA


Met DNA-testen willen we versies van DNA opsporen die iets zeggen wat niet klopt. Of die niets zeggen dat wel zou moeten. Er is dus een ‘normale’, goede versie waarmee het te testen DNA wordt vergeleken.

Laten we kijken naar de zin van de vorige pagina:

zoofepmepwilwiewileenkamdiewatkanmeteenkatwendie  => WieWilEenKamDieWatKanMetEenKat => Wie Wil Een Kam Die Wat Kan Met Een Kat

Wat voor veranderingen kunnen hierin voorkomen?

Tikfouten

Stille verandering:
zoofepmepwilwiiwileenkamdiewatkanmeteenkatwendie  => WiiWilEenKamDieWatKanMetEenKat => Wii Wil Een Kam Die Wat Kan Met Een Kat
⇨ Het klopt niet, maar we begrijpen het wel

Nonsense verandering:
zoofepmepwilwiewileenkatdiewatkanmateenkatwendie  => WieWilEenKamDieWatKanMatEenKat   => Wie Wil Een Kam Die Wat Kan Mat Een Kat
⇨ Het klopt niet, en we begrijpen het ook niet (nou ja, deze misschien nog wel)

Gevaarlijk:
zoofepmepwilwiewileenkatdiewatkanmeteenkatwendie  => WieWilEenKatDieWatKanMetEenKat => Wie Wil Een Kat Die Wat Kan Met Een Kat
⇨ Het klopt niet, maar we denken het wel te begrijpen – vooral voor fokkers wel handig, kun je meer kittens krijgen ;). Maar dat is niet de eigenlijke betekenis!

Insertie (toevoeging)

mutatie:
Er is een aantal, wel deelbaar door 3, letters toegevoegd
zyghgfroofepmepwilwiewileenkamdiewatkanmeteenkatwendie  => EenKamDieWatKanMetEenKatWenDie => Een Kam Die Wat Kan Met Een Kat
Of misschien: =>  MepWilWieWilEenKamDieWatKanMetEenKat =>  Mep Wil Wie Wil Een Kam Die Wat Kan Met Een Kat

(stopcodon zorgt voor een goede afkapping.) Hier zijn veel verschillende resultaten mogelijk: bij zo een toevoeging is het eigenlijk niet te voorspellen!
⇨ Het klopt waarschijnlijk niet, maar wellicht denken we er wel wat mee te kunnen.

mutatie:
Er is een aantal, niet deelbaar door 3, letters toegevoegd
zygfroofepmepwilwiewileenkamdiewatkanmeteenkatwendie  => IleEnkAmdIewAtkAnmEteEnkAtwEndIe => Ile Enk Amd Iew Atk Anm Ete Enk Atw End Ie
(stopcodon is ‘vernaggelt’)
⇨ Het klopt niet, en we kunnen er ook absoluut niets mee.

Deletie:

Mutatie:
…fepmepwilwiewileenkamdiewatkanmeteenkatwendie  => WieWilEenKamDieWatKanMetEenKat => Wie Wil Een Kam Die Wat Kan Met Een Kat
⇨ We merken er niets van.

Mutatie:
zoofepmepwilwiewileen………kanmeteenkatwendie  => WieWilEenKanMetEenKat => Wie Wil Een Kan Met Een Kat
⇨ Het klopt niet, het is onzin, maar we denken er wel wat mee te kunnen.

Mutatie:
zoofepmepwilwwendie  =>  =>
⇨ ??? niets

Verplaatsing

Dit soort mutaties is wat lastig: het zegt dat een gen in een andere omgeving komt. Dat hoeft geen verschil te maken. Maar het kan wel! Wellicht ligt het nu op een plek waardoor het uitgelezen wordt in de verkeerde omstandigheden – want het uitlezen wordt bepaald door DNA dat heel ergens anders kan liggen. Wellicht verwijst het naar “4000 tekens verderop”, maar als daar wat anders ligt, dan gaat er wat fout. Misschien wordt wel verwezen naar het goede stuk, maar zit het nu op een populairdere plek, waardoor er veel te veel van wordt gemaakt. Of te weinig.  Allemaal mogelijkheden.
⇨ Hier zijn veel verschillende resultaten mogelijk; het effect hangt van te veel factoren af, en is niet te voorspellen!

Grote veranderingen

Hierboven hebben we gekeken naar veranderingen waarbij maar een paar DNA letters waren betrokken. Deze veranderingen kunnen ook meer letters betreffen, tot duizenden en tienduizenden aan toe. Deze veranderingen in het DNA kunnen we dan zien op chromosomaal niveau, met de lichtmicroscoop – wel onder de juiste omstandigheden, natuurlijk.
chromosomen35Hiernaast zien we tekeningen van chromosomen. In feite kunnen dezelfde soort veranderingen ook met een paar letters optreden, maar hier zien we het als het over tienduizenden letters gaat!

Bij een deletie krijgen we problemen. Hoe erg: dat hangt ervan af hoeveel en wat er is verwijderd.

Bij een duplicatie krijgen we waarschijnlijk ook problemen. Hoe erg: dat hangt ervan af hoeveel en wat er is verwijderd.
=> Let wel, Down’s syndroom is eigenlijk een duplicatie van chromosoom 23!

Een inversie – tja, heel goed mogelijk dat we daar niets van merken. Maar misschien is het ernstig – hangt ervan af wat en hoeveel er nu precies omgedraaid is. Maar het is wel goed mogelijk dat zo’n individu minder geslachtscellen (eicellen dan wel zaadcellen) maakt. Hoeveel minder: dat kan heel erg variëren.

En een translocatie: waarschijnlijk merk je er weinig van – maar de helft van de potentiele ‘vruchten’ (kittens) zal waarschijnlijk afsterven voor de geboorte. Het dier zal verminderd vruchtbaar zijn.  Dat komt omdat er 50/50 kans is dat al het DNA gebalanceerd in de geslachtscel terecht komt – het is even goed mogelijk dat een gedeelte van een chromosoom er dubbel inkomt, en een deel van een ander chromosoom ontbreekt: deletie/duplicatie.



Pagina terug Vorige pagina

Over deze site


Copyright © 2019 coontime.nl
Disclaimer


Bedankt voor uw interesse in onze artikelen. Houd coontime.nl in de gaten voor nieuw materiaal!